Το Greek Space Tech Forum 2026 – #gstf26 συγκεντρώνει κορυφαίους εκπροσώπους της Ελληνικής Κυβέρνησης, της δημόσιας διοίκησης και των θεσμικών φορέων, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο του ως το σημαντικότερο σημείο διαλόγου για το μέλλον της διαστημικής τεχνολογίας στην Ελλάδα.
Υπουργοί, Υφυπουργοί, Γενικοί Γραμματείς, εκπρόσωποι των Ενόπλων Δυνάμεων, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και κορυφαίων εθνικών οργανισμών συμμετέχουν ενεργά στις εργασίες του συνεδρίου, μεταφέροντας τις στρατηγικές προτεραιότητες της χώρας στους τομείς του Διαστήματος, της Ψηφιακής Διακυβέρνησης, της Άμυνας, της Καινοτομίας και των Επενδύσεων.
Το Greek Space Tech Forum 2026 πραγματοποιείται κατά τη διάρκεια μίας χρονιάς-ορόσημο καθώς η χώρα μας γιορτάζει τα 20 χρόνια συμμετοχής της στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA) και ολοκληρώνει το Εθνικό Πρόγραμμα Μικροδορυφόρων με χρηματοδότηση από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF).
Στο Fireside chat με την Anezina Solomonidou, Planetologist, Scientific Officer at HSC, Delegate of Greece to ESA in Human and Robotic Exploration φιλοξενήθηκε ο Adrianos Golemis, Astronaut in Training, MEDES / ESA / Hellenic Space Center, ο πρώτος Έλληνας που συμμετέχει σε επίσημο πρόγραμμα εκπαίδευσης αστροναυτών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος (ESA). Ο 39χρονος γιατρός Αδριανός Γολέμης συμμετέχει στο επίσημο πρόγραμμα εκπαίδευσης αστροναυτών του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Διαστήματος.
Κατά την παρουσίαση που παρέθεσε, ανέφερε μεταξύ άλλων:
Καταρχάς, χαίρομαι ιδιαίτερα που βρίσκομαι μαζί σας. Αυτή την περίοδο συμμετέχω στην εκπαίδευση αστροναυτών, οπότε έχουμε ένα πολύ περιορισμένο χρονικό «παράθυρο». Παρ’ όλα αυτά, είναι μεγάλη μου χαρά και σας ευχαριστώ θερμά για την πρόσκληση σε αυτή τη γιορτή, θα έλεγα, του διαστημικού τομέα στη χώρα μας.
Πραγματοποιούμε προσομοιώσεις που αναπαριστούν τις συνθήκες κίνησης σε περιβάλλον χαμηλής βαρύτητας. Δοκίμασα ένα σύστημα άσκησης σε συνθήκες χαμηλής βαρύτητας. Είναι ένα ενδιαφέρον ερώτημα: πώς σηκώνει κανείς βάρη όταν δεν υπάρχει ουσιαστικά βαρύτητα; Στην πραγματικότητα, γυμνάζεις τους μυς σου με ειδικά συστήματα αντίστασης, αντί για συμβατικά βάρη. Δοκιμάσαμε επίσης έναν προσομοιωτή πτήσης για επιστημονικά πειράματα, όπου και πάλι έρχεσαι σε επαφή με το περιβάλλον της χαμηλής βαρύτητας.
Ωστόσο, ευτυχώς ή δυστυχώς, το μεγαλύτερο μέρος της εκπαίδευσης αφορά τη θεωρητική κατάρτιση. Είναι σαν να επιστρέφεις στο σχολείο, μαθαίνοντας ξανά σε βάθος επιστήμη και τεχνολογία.
Αυτό που θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας στα λίγα λεπτά που έχουμε είναι ο λόγος που μας εμπνέει να κάνουμε όλα αυτά. Πιστεύω ότι πολλοί από εσάς είχατε ή έχετε ως όνειρο να εργαστείτε σε ένα ερευνητικό εργαστήριο ή σε έναν οργανισμό που αναπτύσσει σύγχρονη τεχνολογία στη χώρα μας.
Το όνειρο ορισμένων από εμάς ήταν να δούμε την Ελλάδα να συμμετέχει ενεργά στην ανθρώπινη και ρομποτική διαστημική έρευνα.
Ο λόγος που πηγαίνουμε στο διάστημα είναι για να πραγματοποιούμε έρευνα σε μοναδικές συνθήκες, κυρίως μικροβαρύτητας ή μερικής βαρύτητας. Αυτό επηρεάζει σχεδόν όλους τους επιστημονικούς κλάδους: από τη φυσική και τη χημεία μέχρι την επιστήμη των υλικών, τη βιολογία και την ιατρική, την οποία και υπηρετώ.
Θα ήθελα να κρατήσετε δύο σημεία.
Το πρώτο είναι, όπως ανέφερε και η κυρία Σολομωνίδου, ότι υπάρχει ανοιχτή πρόσκληση για πειράματα, τεχνολογικές επιδείξεις (tech demos) και άλλες δραστηριότητες από την Ελλάδα προς τον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό (ISS). Πρόκειται για μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα ευκαιρία. Ελπίζω και πιστεύω ότι στο μέλλον θα μπορέσουμε να ενισχύσουμε ακόμη περισσότερο την ελληνική παρουσία.
Το δεύτερο είναι ότι δεν μιλάμε μόνο για βασική έρευνα. Μεγάλες εταιρείες της λίστας Fortune 500, όπως η Procter & Gamble, καθώς και φαρμακευτικές εταιρείες όπως η Merck, έχουν βελτιώσει τη σύνθεση φαρμάκων χάρη σε όσα έμαθαν από την έρευνα σε συνθήκες μικροβαρύτητας. Πραγματοποιούν τόσο επιστημονική έρευνα όσο και τεχνολογικές δοκιμές στο διάστημα.
Πρόκειται, επομένως, για έναν εξαιρετικά δυναμικό τομέα και είμαστε ιδιαίτερα χαρούμενοι που η χώρα μας κάνει ακόμη ένα βήμα προς αυτή την κατεύθυνση.
Θα ήθελα να κρατήσετε δύο ή τρία βασικά στοιχεία.
Πρώτον, μόνο στην Ευρώπη, στον τομέα της διαστημικής έρευνας, η απόδοση της επένδυσης υπολογίζεται περίπου στο 3,5 έως 4 προς 1. Δηλαδή, για κάθε ευρώ που επενδύει ένα κράτος, η οικονομία μπορεί να αποκομίσει έως και τετραπλάσιο όφελος. Στις Ηνωμένες Πολιτείες η απόδοση είναι ακόμη μεγαλύτερη και πιστεύω ότι και εμείς μπορούμε να φτάσουμε σε αντίστοιχα επίπεδα.
Γι’ αυτό αποτελεί ιδιαίτερη χαρά το γεγονός ότι η χώρα μας επενδύει ολοένα και περισσότερο σε αυτόν τον τομέα. Είναι ένα όφελος για όλους μας.
Αναφέρθηκα ήδη σε μεγάλες εταιρείες. Γνωρίζουμε επίσης από διεθνείς μελέτες ότι ο διαστημικός τομέας ενισχύει τη δημιουργία νέων επιχειρήσεων και νεοφυών εταιρειών (startups). Υπάρχουν στοιχεία που δείχνουν ότι εταιρείες που δοκίμασαν τις τεχνολογίες τους στο διαστημικό περιβάλλον κατάφεραν ευκολότερα να προσελκύσουν επενδύσεις, να αναπτυχθούν και να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους.
Το τρίτο στοιχείο είναι ότι μιλάμε για έναν κλάδο που αναπτύσσεται συνεχώς. Η διαστημική οικονομία μεγαλώνει, η συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα αυξάνεται — κάτι που το βλέπουμε ήδη και στον δικό μας υποτομέα, αυτόν της ρομποτικής και της ανθρώπινης διαστημικής έρευνας. Παράλληλα, αναδύονται νέες χώρες με τις οποίες μπορούν να αναπτυχθούν συνεργασίες, όπως η Ινδία και πολλές άλλες.
Άρα, ανοίγονται σημαντικές ευκαιρίες για ολόκληρο το ελληνικό οικοσύστημα.
Δεν πρέπει ποτέ να ξεχνάμε τα άμεσα αλλά και τα έμμεσα οφέλη της διαστημικής δραστηριότητας.
Όπως βλέπετε στη φωτογραφία είναι ο Σουηδός αστροναύτης Marcus Wandt. Είχα την τιμή να είμαι γιατρός της αποστολής του. Η αποστολή του στον Διεθνή Διαστημικό Σταθμό, μόλις η δεύτερη για τη Σουηδία, υποστηρίχθηκε και από την εταιρεία στην οποία εργαζόταν.
Θυμάμαι πάντα κάτι που μου είχε πει: η εταιρεία του επέλεξε να υποστηρίξει την αποστολή επειδή πίστευε ότι το διάστημα αποτελεί κινητήρια δύναμη για την καινοτομία. Είτε μιλάμε για αποστολές στον Άρη, είτε για ρομποτική, είτε για έρευνα με εφαρμογές στη Γη, το σημαντικότερο είναι ότι εμπνέει τη νέα γενιά να ονειρευτεί και να τολμήσει.
Έτσι δημιουργούνται ταλέντα. Δημιουργούνται μηχανικοί, ερευνητές και επιστήμονες, αλλά και άνθρωποι από πολλούς άλλους χώρους, οι οποίοι μπορούν να οδηγήσουν ακόμη πιο μακριά την έρευνα και την καινοτομία στη χώρα μας.
Ελπίζω κάποια στιγμή να έχουμε την ευκαιρία να μιλήσουμε αναλυτικότερα για τις περίπου 2.000 τεχνολογίες που αναπτύχθηκαν αρχικά για διαστημικές εφαρμογές και σήμερα χρησιμοποιούνται στην καθημερινή ζωή στη Γη. Όλα αυτά έγιναν επειδή τολμήσαμε να επιχειρήσουμε σε εξαιρετικά δύσκολες συνθήκες και να αναπτύξουμε καινοτομία.
Κλείνοντας, θα ήθελα να αναφερθώ σε ένα θέμα που αποτέλεσε αντικείμενο του τελευταίου μαθήματος που ολοκλήρωσα: τη βιωσιμότητα.
Είδα πρόσφατα μια φωτογραφία του Διεθνούς Διαστημικού Σταθμού, όπου ένα από τα ηλιακά πάνελ είχε υποστεί μικρή ζημιά από την πρόσκρουση ενός μικρομετεωρίτη.
Καθώς το ελληνικό διαστημικό οικοσύστημα αναπτύσσεται και στέλνουμε ολοένα περισσότερους δορυφόρους, συσκευές και ερευνητικές αποστολές στο διάστημα, πιστεύω ότι αυτός είναι ακόμη ένας τομέας στον οποίο η χώρα μας μπορεί να καινοτομήσει: να αναπτύξει λύσεις βιώσιμης διαστημικής δραστηριότητας και να προστατεύσει όχι μόνο τους ανθρώπους, αλλά και έναν εξαιρετικά πολύτιμο φυσικό πόρο, την τροχιά της Γης και το διαστημικό περιβάλλον.
