Δύο, με την πρώτη ματιά, άσχετες εξελίξεις ενδέχεται να έχουν κοινό παρονομαστή στη συνέχεια του 2026. Η πρώτη αφορά την αλλαγή κυβέρνησης στην Ουγγαρία, με τον Πέτερ Μαγιάρ να αναλαμβάνει τη διακυβέρνηση της χώρας μετά από 16 χρόνια Βικτόρ Ορμπάν. Από τις πρώτες ενέργειές του είναι η άρση του εμπάργκο στην πρόθεση της Κομισιόν να προχωρήσει σε νέο δανεισμό προς την Ουκρανία, με άλλα 90 δισ. ευρώ αυτήν τη φορά. Μια εξέλιξη που χαιρετίστηκε από την επικεφαλής φον ντερ Λάιεν και λοιπών συμμάχων.
Η έγκριση του νέου δανείου έρχεται σε μια συγκυρία εξαιρετικά πιεστική για την οικονομία των χωρών μελών της ΕΕ, την ώρα που όλο και περισσότεροι οικονομολόγοι και αναλυτές αναφέρονται ανοιχτά, πλέον, σε ενδεχόμενο κίνδυνο στασιμοπληθωρισμού.
Σημειωτέον πως τα δάνεια στην Ουκρανία χορηγούνται με την προϋπόθεση αποπληρωμής τους όταν η Ρωσία καταβάλει αποζημιώσεις στο Κίεβο (δηλαδή ποτέ…). Συνεπώς, κατά πάσα βεβαιότητα, η όλη διαδικασία αφορά κεφάλαια που χορηγούνται γνωρίζοντας πως δεν πρόκειται να αναπληρωθούν σε αυτήν την περίοδο της ιστορίας. Άρα, πρακτικά, πρόκειται για 90 δισ. που αναλογικά κάθε χώρα-μέλος υποχρεώνεται να επιβαρυνθεί, σε μια περίοδο παρόξυνσης μιας κρίσης που είναι και ενεργειακή (πρώτων υλών/τροφοδοσίας/εργασίας κ.λπ.).
Δεν θα μακρηγορήσω, είναι γνωστή σε όλους μας η κατάσταση και πόσο δυσκολότερα, πιθανότατα, θα εξελιχθεί μέσα στο 2026. Έρχομαι στη δεύτερη, που αφορά τη δημόσια τοποθέτηση του Αντόνιο Ταγιάνι, ο οποίος κάλεσε την ΕΕ να λάβει δραστικές αποφάσεις, ακόμη και αναστολής του Συμφώνου Σταθερότητας, εάν χρειαστεί. Προφανώς, ο ΥΠΕΞ της γείτονος γνωρίζει την κατάσταση της οικονομίας της Ιταλίας –θα παραπέμψω στις εκτιμήσεις του ΔΝΤ για τον βαθμό υπερχρέωσης των δύο χωρών που θέλουν την Ιταλία να παίρνει τη θέση της Ελλάδας ως η πιο υπερχρεωμένη χώρα της ευρωζώνης το 2026.
Είναι θέμα κοινής λογικής η ανάγκη για μετάθεση (;) ή αναστολή (;) του Συμφώνου Σταθερότητας, γιατί με απλή αριθμητική φαίνεται πως η κατάσταση στην Ευρώπη δεν βγαίνει, υπό την πίεση και του λεγόμενου «δημοσιονομικού κορσέ». Οι δύο διαδοχικές κρίσεις, η ενεργειακή του 2022 και η σημερινή στον Κόλπο, έχουν αφήσει πίσω τους οικονομίες με πολύ στενά, έως και ανύπαρκτα, δημοσιονομικά περιθώρια, ασύγκριτα υψηλότερο κόστος ενέργειας, διαβρωμένη παραγωγική βάση και το «τέρας» του πληθωρισμού, που έχει ξεφύγει πάλι από το νομισματικό «κλουβί» του.
Πολύ απλά, το Σύμφωνο σχεδιάστηκε για να λειτουργήσει σε συνθήκες σχετικής κανονικότητας, κάτι που προφανώς δεν υφίσταται ούτε στο ελάχιστο σήμερα και ποιος ξέρει πώς θα εξελιχθεί στη συνέχεια…
Πρακτικά, σε αυτήν τη δυσχερή συγκυρία, η Κομισιόν ζητά από τα «στριμωγμένα» κράτη να συμβάλουν στη χρηματοδότηση του μεγαλύτερου πακέτου που έχει χορηγηθεί στην Ουκρανία, την ώρα που οι κυβερνήσεις τους δυσκολεύονται να συνδράμουν επαρκώς τις επιχειρήσεις και τα νοικοκυριά τους.
Θα συμπλήρωνα σε αυτά και το κάλεσμα Μακρόν-Μητσοτάκη για μετακύλιση του χρέους από το Ταμείο Ανάκαμψης και την έκδοση νέων ομολόγων, υποστηρίζοντας την ανάγκη ευελιξίας σε «έκτακτες συνθήκες».
«Δεν έχει νόημα να αποπληρώσουμε το χρέος του Covid αυτήν τη στιγμή, κάτι που θα είχε αρνητικό αντίκτυπο στους προϋπολογισμούς, όταν υπάρχει ζήτηση για ευρωπαϊκούς τίτλους και ομόλογα», δήλωσε στην πρόσφατη επίσκεψή του στην Αθήνα ο Γάλλος πρόεδρος.
ΑΠΟ ΧΡΗΜΑ WEEK
