Η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων Νίκη Κεραμέως «άνοιξε τα χαρτιά της». στην Καθημερινή της Κυριακής (και στη Ρούλα Σαλούρου), προαναγγέλλοντας νέα νομοθετική παρέμβαση για τον 2ο Ασφαλιστικό Πυλώνα, τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΤΕΑ).
- «Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης πιο ευέλικτα, πιο προστατευτικά για τους εργαζομένους και πιο ελκυστικά συνολικά για όλους».
Τον Δεκέμβριο του 2023, με τον ν. 5078/2023 (αρμόδιος τότε ο υφυπουργός Πάνος Τσακλόγλου), η χώρα απέκτησε για πρώτη φορά ενιαίο, σύγχρονο πλαίσιο για τα κεφαλαιοποιητικά ΤΕΑ, με δυνατότητα ίδρυσης πολυεργοδοτικών ταμείων, απλοποιημένη σύσταση ακόμη και με 100 υπογραφές εργαζομένων.
Δύο και πλέον χρόνια μετά, ωστόσο, το αποτέλεσμα είναι ισχνό:
- δεν έχει συσταθεί ούτε ένα νέο πολυεργοδοτικό ταμείο, πέρα από τα περίπου 28 κλαδικά ΤΕΑ που λειτουργούν εδώ και χρόνια (στοιχείο Φεβρουαρίου 2026).
Το σπίτι χτίστηκε· έμεινε άδειο.
Ο λόγος κρύβεται σε δύο αντικίνητρα του ίδιου νόμου:
- δεν επέτρεπε τη μεταφορά δικαιωμάτων από ταμείο σε ταμείο,
- θέσπισε ενιαία φορολόγηση των παροχών, για λόγους ίσης μεταχείρισης με τα ιδιωτικά συνταξιοδοτικά.
Ακριβώς αυτές τις δύο κλειδαριές έρχεται να ξεκλειδώσει το νέο νομοσχέδιο Κεραμέως.
Τρεις είναι οι βασικοί άξονες.
- Τα «ανοιχτά» ταμεία ή ΤΕΑ χωρίς επαγγελματικό δεσμό. Σήμερα ένα ΤΕΑ μπορεί είτε εργοδοτικό είτε κλαδικό. Με το νέο καθεστώς, ένας εργοδότης ή μεγάλος οργανισμός π.χ. μια Ασφαλιστική θα μπορεί να δημιουργεί ΤΕΑ και να το προσφέρει σε όλους τους πελάτες της, από μικρές επιχειρήσεις μέχρι ελεύθερους επαγγελματίες ανεξαρτήτως αντικειμένου
- Η πλήρης φορητότητα: ο ασφαλισμένος που αλλάζει εργασία θα μεταφέρει τα δικαιώματά του σε άλλο ταμείο ή ομαδικό πρόγραμμα, υπό την αυστηρή εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος.
- Νέα φορολογικά κίνητρα, με τη φορολόγηση των παροχών να αποσυνδέεται από τα «έτη ασφάλισης» και να συνδέεται με την ηλικία του ασφαλισμένου, λύση που, κατά την υπουργό, αίρει τις αντιφατικές δικαστικές αποφάσεις που είχαν δημιουργήσει ανασφάλεια δικαίου.
Το πιο ουσιαστικό, όμως, παίζεται στο παρασκήνιο της εποπτείας.
Το νομοσχέδιο φέρνει εξομοίωση του πλαισίου ανάμεσα στα ΤΕΑ (υπό την ΤτΕ) και στα ομαδικά συνταξιοδοτικά, τα λεγόμενα ΟΑΠΕΣ, Ομαδικά Ασφαλιστικά Προϊόντα Επαγγελματικής Συνταξιοδότησης, που σήμερα εποπτεύονται μέσω των ασφαλιστικών εταιρειών.
Τα ΟΑΠΕΣ εντάσσονται στον δεύτερο πυλώνα με την ίδια αυστηρή εποπτεία που ισχύει για τα ΤΕΑ, ενώ εξομοιώνονται όρια και κίνητρα.
- Στην πράξη, τερματίζεται το ρυθμιστικό αρμπιτράζ ανάμεσα στα δύο προϊόντα και ανοίγει ο δρόμος ώστε τράπεζες και ασφαλιστικές να διεκδικήσουν επί ίσοις όροις τη διαχείριση της συμπληρωματικής σύνταξης.
Η δυναμική του θεσμού δίνει το πλαίσιο.
Σύμφωνα με την Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της ΤτΕ, το ενεργητικό των εποπτευόμενων ΤΕΑ διαμορφώθηκε στα 620,4 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2025, αυξημένο κατά 22,5% σε ετήσια βάση.
Μέγεθος ακόμη μικρό για ευρωπαϊκά δεδομένα και εδώ μπαίνει το εμπόδιο που παραδέχεται και η ίδια η υπουργός: η ακρίβεια.
Με τον κατώτατο μισθό αυξημένο κατά 41,5% (από τα 650 στα 920 ευρώ) αλλά τον μέσο μισθό να εξαρτάται από τις συλλογικές συμβάσεις, το ερώτημα παραμένει πόσο διαθέσιμο εισόδημα απομένει για αποταμίευση δεύτερου πυλώνα.
Το νομοσχέδιο θα κατατεθεί μέχρι το τέλος του μήνα.
Αν όμως οι τρεις αλλαγές περάσουν όπως περιγράφονται, ο δεύτερος πυλώνας παύει να είναι προνόμιο λίγων μεγάλων εργοδοτών και γίνεται ευέλικτο ασφαλιστικό προϊόν.
Το 7ο Συνέδριο Επαγγελματικής Ασφάλισης – #ocin26 συγκεντρώνει κορυφαίους εκπροσώπους της Πολιτείας, θεσμικούς παράγοντες, υψηλόβαθμα στελέχη εποπτικών φορέων από την Ελλάδα και το εξωτερικό, καθώς και διακεκριμένους εκπροσώπους της αγοράς, με σκοπό την ανάπτυξη ενός εποικοδομητικού διαλόγου για τον 2ο Πυλώνα Ασφάλισης.
Υπό τη διοργάνωση της Ελληνικής Ένωσης Ταμείων Επαγγελματικής Ασφάλισης (ΕΛ.Ε.Τ.Ε.Α.) και της ethosEVENTS, το Συνέδριο θα διεξαχθεί την Πέμπτη 18 Ιουνίου 2026 με φυσική παρουσία στο ξενοδοχείο Divani Apollon Palace & Thalasso, καθώς και με παράλληλη online μετάδοση από το LiveOn Events+.
