Η νομική εταιρεία NK Law του Νικόλα Κανελλόπουλου και της Χαράς Ζέρβα, δημιούργησε ένα ενημερωτικό σημείωμα σχετικά με τις νέες υποχρεώσεις των εργοδοτών που απορρέουν από τον ν. 5316/2026, με τον οποίο ενσωματώθηκε στην ελληνική έννομη τάξη η Οδηγία (ΕΕ) 2023/970 για την ενίσχυση της εφαρμογής της αρχής της ισότητας της αμοιβής μεταξύ των φύλων μέσω της μισθολογικής διαφάνειας.

Οι νέες διατάξεις εφαρμόζονται ήδη  από την 1η Νοεμβρίου 2026, καθιστώντας αναγκαία την επανεξέταση των μισθολογικών πρακτικών, ώστε να διασφαλιστεί η συμμόρφωση κάθε εργοδότη με το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο.

(Νέες υποχρεώσεις των εργοδοτών για την ισότητα των αμοιβών και τη μισθολογική διαφάνεια)

Το παρόν ενημερωτικό σημείωμα αφορά τις νέες υποχρεώσεις που υπέχουν οι εργοδότες δυνάμει του ν. 5316/2026, ο οποίος ενσωμάτωσε την Οδηγία (ΕΕ) 2023/970 στην ελληνική έννομη τάξη, για την ενίσχυση της εφαρμογής της αρχής της ισότητας της αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών μέσω της μισθολογικής διαφάνειας.

Χαρά Δ. Ζέρβα
Δικηγόρος Παρ’ Αρείω Πάγω, Εταίρος –
Διαχειρίστρια δικηγορικής εταιρείας
«Νικόλας Κανελλόπουλος Χαρά Ζέρβα & Συνεργάτες» (NK LAW FIRM),

Α. Πεδίο εφαρμογής και έναρξη ισχύος

Ο ν. 5316/2026 τροποποίησε τον Κώδικα Εργατικού Δικαίου (εφεξής «ΚΕΔ»), θεσπίζοντας υποχρεώσεις μισθολογικής διαφάνειας που αποσκοπούν στη διασφάλιση ίσης αμοιβής για όμοια εργασία ή για εργασία ίσης αξίας. Οι περισσότερες υποχρεώσεις τυγχάνουν εφαρμογής σε όλους τους εργοδότες του ιδιωτικού και δημοσίου τομέα, ανεξαρτήτως μεγέθους, ενώ ορισμένες καταλαμβάνουν μόνο επιχειρήσεις που απασχολούν συγκεκριμένο αριθμό εργαζομένων. Οι διατάξεις αυτές ισχύουν από την 1η Νοεμβρίου 2026, ενώ για την υποβολή στοιχείων σχετικά με το μισθολογικό χάσμα μεταξύ των φύλων ο νόμος προβλέπει μεταγενέστερες προθεσμίες.

Β. Υποχρέωση κατάρτισης μισθολογικής πολιτικής

Σύμφωνα με το άρθρο 37 ΚΕΔ, κάθε εργοδότης υποχρεούται να διαθέτει και να εφαρμόζει μισθολογικές δομές, οι οποίες κατατάσσουν τις θέσεις εργασίας σε κατηγορίες και καθορίζουν την αμοιβή βάσει αντικειμενικών και ουδέτερων ως προς το φύλο κριτηρίων. Οι δομές αυτές πρέπει να είναι τεκμηριωμένες εγγράφως, να επιτρέπουν τη συγκριτική αξιολόγηση των θέσεων εργασίας και να προβλέπουν διαδικασία αναθεώρησης, ενώ τα κριτήρια που χρησιμοποιούνται πρέπει να είναι εύκολα προσβάσιμα στους εργαζομένους.

Η κατάταξη των θέσεων και ο προσδιορισμός της έννοιας της εργασίας ίσης αξίας, προϋποθέτουν αξιολόγηση της οργάνωσης και της συλλογικής σύμβασης εργασίας που τυχόν εφαρμόζει κάθε επιχείρηση.

Γ. Μισθολογική διαφάνεια κατά την πρόσληψη

Ο εργοδότης οφείλει να γνωστοποιεί στους υποψηφίους εργαζομένους την αρχική αμοιβή της θέσης ή το εύρος της, καθώς και τις σχετικές διατάξεις της συλλογικής σύμβασης εργασίας που τυχόν εφαρμόζει. Η γνωστοποίηση γίνεται σε εύλογο χρόνο πριν από τη συνέντευξη ή, εφόσον αυτή δεν διενεργείται, πριν από τη σύναψη της σύμβασης εργασίας, και μπορεί να περιλαμβάνεται στην ίδια την αγγελία. Απαγορεύεται η υποβολή ερωτήσεων σχετικά με το μισθολογικό ιστορικό του υποψηφίου, ενώ οι αγγελίες και οι τίτλοι των θέσεων εργασίας πρέπει να χαρακτηρίζονται από ουδετερότητα ως προς το φύλο. (άρθρο 41 ΚΕΔ)

Δ. Δικαίωμα πληροφόρησης των εργαζομένων

Σύμφωνα με το άρθρο 56Α ΚΕΔ, κάθε εργαζόμενος δικαιούται να ζητήσει, προσωπικά ή μέσω των εκπροσώπων του ή του Συνηγόρου του Πολίτη, πληροφορίες για το ατομικό του επίπεδο αμοιβής και για τα μέσα επίπεδα αμοιβής, κατανεμημένα ανά φύλο, των εργαζομένων που εκτελούν όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξίας. Ο εργοδότης οφείλει να απαντά εγγράφως εντός συγκεκριμένης προθεσμίας και να ενημερώνει σε ετήσια βάση όλους τους εργαζομένους για το δικαίωμα αυτό.

Η απάντηση στα σχετικά αιτήματα πρέπει να συνδυάζει τις απαιτήσεις της μισθολογικής διαφάνειας με την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των λοιπών εργαζομένων, ιδίως όταν από τις πληροφορίες θα μπορούσε να προκύψει η αμοιβή ταυτοποιήσιμου προσώπου (άρθρο 56Δ ΚΕΔ). Επιπλέον, οι όροι των συμβάσεων και των κανονισμών εργασίας περί εμπιστευτικότητας της αμοιβής χρήζουν επανεξέτασης, καθώς δεν μπορούν πλέον να εμποδίζουν τους εργαζομένους να γνωστοποιούν την αμοιβή τους, όταν σκοπός της γνωστοποίησης είναι η διαφύλαξη της αρχής της ισότητας της αμοιβής.

Ε. Υποβολή στοιχείων για το μισθολογικό χάσμα

Σύμφωνα με το άρθρο 56Β ΚΕΔ, οι εργοδότες που απασχολούν τουλάχιστον εκατό (100) εργαζομένους υποχρεούνται επιπλέον να υποβάλλουν στον Συνήγορο του Πολίτη στοιχεία για το μισθολογικό χάσμα μεταξύ των φύλων, σύμφωνα με το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα, ενώ οι εργοδότες με λιγότερους εργαζομένους δύνανται να υποβάλλουν στοιχεία σε προαιρετική βάση. Εφόσον τα στοιχεία καταδεικνύουν διαφορά στο μέσο επίπεδο αμοιβής ανδρών και γυναικών ορισμένου ποσοστού, ο νόμος απαιτεί να διενεργηθούν διορθωτικά μέτρα.

Αριθμός εργαζομένων Πρώτη υποβολή Συχνότητα
250 και άνω έως 7.6.2027 ετήσια
150 έως 249 έως 7.6.2027 ανά τριετία
100 έως 149 έως 7.6.2031 ανά τριετία

ΣΤ. Συνέπειες της μη συμμόρφωσης

Η μη τήρηση των ανωτέρω υποχρεώσεων επισύρει την επιβολή διοικητικών προστίμων από την Επιθεώρηση Εργασίας, το ύψος των οποίων θα καθοριστεί με απόφαση του Υπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, καθώς και την έκδοση εντολών συμμόρφωσης με επαναλαμβανόμενο πρόστιμο για κάθε τρίμηνο μη εκτέλεσης. Ο θιγόμενος εργαζόμενος δικαιούται πλήρη αποκατάσταση, χωρίς ανώτατο όριο, η οποία καλύπτει τη θετική και την αποθετική ζημία, τους τόκους υπερημερίας και την ηθική βλάβη (άρθρο 53 και 573 §3Α ΚΕΔ).

Η συμμόρφωση με τις ανωτέρω υποχρεώσεις προϋποθέτει πλήρη εναρμόνιση των υφιστάμενων συμβάσεων, κανονισμών και πρακτικών αμοιβών με τις διατάξεις του Νόμου, καθώς και κατάρτιση μισθολογικών δομών και δημιουργία διαδικασιών, προσαρμοσμένων στο μέγεθος, στην οργάνωση και στη συλλογική σύμβαση εργασίας που τυχόν εφαρμόζει κάθε επιχείρηση.

Η δικηγορική μας εταιρεία παρέχει συμβουλές και πλήρη νομική υποστήριξη για την κατάρτιση και εφαρμογή μισθολογικών δομών και διαδικασιών μισθολογικής διαφάνειας, επικουρώντας τους πελάτες και συνεργάτες της (του δημόσιου ή ιδιωτικού τομέα) στη διασφάλιση της συμμόρφωσής τους με τις ενωσιακές και εθνικές διατάξεις για την ισότητα των αμοιβών, προς αποφυγή επιβολής κυρώσεων.

Παράλληλα, προσφέρει εξειδικευμένες νομικές συμβουλές σε θέματα εργατικού δικαίου, κανονιστικής συμμόρφωσης και προστασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, καθώς και υποστήριξη κατά την προσαρμογή των συμβάσεων και των κανονισμών εργασίας, τον χειρισμό των αιτημάτων πληροφόρησης των εργαζομένων και την υποβολή των στοιχείων για το μισθολογικό χάσμα μεταξύ των φύλων.

Παραμένουμε στη διάθεσή σας για οποιαδήποτε πληροφορία ή διευκρίνιση, καθώς και για κάθε περαιτέρω ενέργεια και προτεραιοποίηση των απαιτούμενων βημάτων, ανάλογα με τις ανάγκες και τις προθεσμίες που αφορούν την εκάστοτε επιχείρηση.