Ένα deal αξίας 9 δισ. δολαρίων ανακοινώθηκε μπροστά στον Έλληνα Υπουργό Ενέργειας και την Αμερικανίδα Πρέσβη.
Η κοινοπραξία ATLANTIC SEE LNG TRADE, στην οποία ο Όμιλος AKTOR συμμετέχει κατά 60% και η ΔΕΠΑ Εμπορίας κατά 40%, παρουσίασε χθες, στο πλαίσιο της εκδήλωσης «Greece-US Alliance for Energy Security», τον επόμενο ενεργειακό χάρτη της Ελλάδας στη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη.
Σε πρώτο πλάνο ο διπλασιασμός της συμφωνίας με τη Venture Global. Η αρχική συμφωνία είχε υπογραφεί στις 7 Νοεμβρίου 2025 στο Ζάππειο, στο περιθώριο της Διατλαντικής Ενεργειακής Συνεργασίας (P-TEC), με ελάχιστη ποσότητα 0,5 MTPA και δικαίωμα επέκτασης.
Το δικαίωμα αυτό ενεργοποιήθηκε. Οι συμβατικές ποσότητες διπλασιάζονται σε 1 εκατ. τόνους ετησίως, ποσότητα που αντιστοιχεί σε 1,3 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου, για διάρκεια 20 ετών με έναρξη το 2030.
Το συνολικό μέγεθος της συμφωνίας ανέρχεται σε 9 δισ. δολάρια, με προορισμό 1 δισ. κ.μ. για Αλβανία και 500 εκατ. κ.μ. για Βοσνία.
- Η Venture Global στο α’ τρίμηνο του 2026 κατέγραψε έσοδα 4,6 δισ. δολαρίων (+59% ετησίως), με εξαγωγή ρεκόρ 130 φορτίων (+111%), ενώ τον Μάρτιο έλαβε τελική επενδυτική απόφαση για τη δεύτερη φάση του τερματικού CP2 στη Λουιζιάνα, το πρώτο αμερικανικό εξαγωγικό project που εγκρίθηκε το 2026, με συνολική χρηματοδότηση 20,7 δισ. δολαρίων.
Ο Κάθετος Διάδρομος, το δίκτυο μεταφοράς φυσικού αερίου από τη Νότια Ευρώπη προς τα Βαλκάνια και την Κεντρική Ευρώπη, αποτελεί το άξονα γύρω από τον οποίο κινείται όλη η στρατηγική.
Η επέκταση «κουμπώνει» με τον σχεδιασμό για ενίσχυση της διαδρομής Ελλάδα-Βουλγαρία-Ρουμανία-Μολδαβία-Ουκρανία, ενεργοποίηση της διακλάδωσης προς Σλοβακία και Ουγγαρία, καθώς και επέκταση προς τα Δυτικά Βαλκάνια.
Σχεδιάζεται παράλληλα ο διπλασιασμός της μεταφορικής ικανότητας μεταξύ Βουλγαρίας και
Ρουμανίας από 5 σε 10 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως, από το έτος φυσικού αερίου 2027-2028.
Στο εγχώριο μέτωπο, ο υπουργός Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου έδωσε και μια άμεση ημερομηνία: η πρώτη δημοπρασία δέσμευσης ετήσιας δυναμικότητας του Κάθετου Διαδρόμου εκκινεί στις 6 Ιουλίου.
Ένα ορόσημο που η αγορά παρακολουθεί με συγκρατημένη αισιοδοξία.
Ο Κ. Ξιφαράς επισήμανε ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή και η προσωρινή διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ απέδειξαν ότι η ενεργειακή ασφάλεια δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη.
Από την πλευρά της, η Αμερικανίδα Πρέσβης Kimberly Guilfoyle το διατύπωσε πιο άμεσα: Η συμφωνία αυτή είναι ενεργειακή ασφάλεια στην πράξη.
Μένουν πολλά να γίνουν. Τα ΜοU με Ουκρανία, Βουλγαρία και Ρουμανία αναμένεται να μετεξελιχθούν σε οριστικές συμφωνίες εντός του 2026. Η εταιρεία εξετάζει βραχυπρόθεσμες εμπορικές κινήσεις στην αγορά spot για την περίοδο 2026-2030, πριν τεθεί σε ισχύ το μακροχρόνιο συμβόλαιο.
Το ερώτημα για ενδεχόμενη συμμετοχή της αμερικανικής Development Finance Corporation στη χρηματοδότηση υποδομών του Διαδρόμου παραμένει ανοιχτό.
Ο δρόμος από τη Λουιζιάνα προς την Κεντρική Ευρώπη περνά από την Αθήνα.
