Alpha Bank: Το 2026 δεν είναι 1973 ούτε 1979

Ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ εναντίον του Ιράν μπαίνει δυναμικά στη μακροοικονομική ανάλυση της Alpha Bank, που στο εβδομαδιαίο της δελτίο αποτυπώνει με σαφήνεια τους κινδύνους για την ελληνική οικονομία, αλλά και τις αντοχές της.

Το brent διαπραγματεύεται ήδη στα 98 δολάρια το βαρέλι και το ευρωπαϊκό φυσικό αέριο στα 51 ευρώ/MWh, καθώς ο αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ έχει διακόψει τη διακίνηση περίπου 20 εκατομμυρίων βαρελιών ημερησίως , το 1/5 της παγκόσμιας κατανάλωσης.

Πλήγματα έχουν δεχθεί και εγκαταστάσεις σε 8 αραβικές χώρες, ενώ το Κατάρ, που καλύπτει το 8% των ευρωπαϊκών εισαγωγών LNG, έχει διακόψει την παραγωγή του.

Για την Ελλάδα, η Alpha Bank εντοπίζει τρία βασικά κανάλια μετάδοσης των επιπτώσεων.

1. Ο ενεργειακός πληθωρισμός: η χώρα εξαρτάται κατά 61% από πετρέλαιο και φυσικό αέριο για την τελική κατανάλωση ενέργειας — ένα από τα υψηλότερα ποσοστά στην ΕΕ. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της ΕΚΤ, κάθε αύξηση 10% στην τιμή του πετρελαίου ανεβάζει τον πληθωρισμό στην ευρωζώνη κατά 0,2 μονάδες και «κόβει» 0,1 έως 0,2 μονάδες από το ΑΕΠ σε ορίζοντα 2 ετών.
2. O τουρισμός: η Ελλάδα κατατάσσεται δεύτερη στην ΕΕ σε εξάρτηση από τον κλάδο φιλοξενίας και εστίασης , αν η σύγκρουση επεκταθεί στη Μεσόγειο, οι αφίξεις, ιδίως κρουαζιερόπλοιων, θα πληγούν. Αν αντίθετα παραμείνει στη Μέση Ανατολή, η Ελλάδα μπορεί να κερδίσει μερίδιο αγοράς, σενάριο ανάλογο με την Αραβική Άνοιξη του 2010.
3. Oι επενδύσεις: το 2026 είναι το τελευταίο έτος απορρόφησης του Ταμείου Ανάκαμψης και κάθε καθυστέρηση λόγω αβεβαιότητας επιβαρύνει ένα ήδη δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα.

Η Alpha Bank, ωστόσο, αναδεικνύει και τις αντοχές.

Η ελληνική οικονομία ανάπτυξε 2,1% το 2025  -υπεραπόδοση έναντι του ΕΕ-27 (1,5%)- ενώ οι επενδύσεις εκτινάχθηκαν κατά 8,9%, με τις κατοικίες να σημειώνουν άνοδο 22,4%.

Το δημοσιονομικό «μαξιλάρι» των πρωτογενών πλεονασμάτων δίνει στην κυβέρνηση εργαλεία παρέμβασης αν η κατάσταση επιδεινωθεί. Το λεγόμενο carry-over effect από την ισχυρή επίδοση του Δ΄ τριμήνου 2025 «εγγυάται» ήδη ρυθμό ανάπτυξης 1,1% για το 2026, ακόμη και πριν προστεθεί οποιαδήποτε νέα δραστηριότητα.

Όπως τονίζει η ανάλυση, οι συγκρίσεις με τις κρίσεις του 1973 ή του 1979 είναι υπερβολικές. 

H ενέργεια έχει μικρότερο βάρος στη σύγχρονη οικονομία και η Σαουδική Αραβία μπορεί να αυξήσει την παραγωγή της.

Αλλά ο κίνδυνος παραμένει πραγματικός: αν η σύγκρουση παραταθεί, τα Στενά του Ορμούζ θα αποδειχθούν το σημείο μηδέν μιας νέας ενεργειακής κρίσης που δεν θα αφήσει αλώβητη καμία ευρωπαϊκή οικονομία.