Σε τροχιά υλοποίησης εισέρχεται πλέον το σχέδιο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας για το ψηφιακό ευρώ, με το έτος 2029 να αποτελεί το ορόσημο για την επίσημη κυκλοφορία του. Το νέο νόμισμα υπόσχεται να φέρει την επανάσταση στις καθημερινές μας συναλλαγές, έχοντας ως κύριο χαρακτηριστικό τις offline πληρωμές — μια λειτουργία που εξασφαλίζει απόλυτη ιδιωτικότητα, καθώς δεν αφήνει ψηφιακό αποτύπωμα, καθιστώντας το έτσι άκρως ανταγωνιστικό απέναντι στα φυσικά μετρητά.
Από τον σχεδιασμό στην πράξη
Σύμφωνα με την πρόσφατη έκθεση του Διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, το εγχείρημα έχει ήδη περάσει από τη θεωρητική φάση στην τεχνική υλοποίηση.
Η τρέχουσα περίοδος (Οκτώβριος 2025 – Σεπτέμβριος 2027) αποτελεί την κρίσιμη «γέφυρα» για την προετοιμασία του συστήματος, εστιάζοντας σε τρεις άξονες:
1. Την ανάπτυξη των τεχνικών υποδομών.
2. Την προετοιμασία των πιλοτικών δοκιμών.
3. Την οριστικοποίηση του «εγχειριδίου κανόνων» (Rulebook) σε συνεργασία με τους φορείς της αγοράς.
Τα στάδια που προηγήθηκαν
Η πορεία προς το ψηφιακό ευρώ ξεκίνησε το 2020 με τη φάση διερεύνησης, όπου τέθηκαν οι βάσεις για την προσβασιμότητα και την προστασία των δεδομένων. Ακολούθησε η φάση προετοιμασίας (2023-2025), κατά την οποία προσδιορίστηκαν τα τεχνικά χαρακτηριστικά και εκδόθηκε η πρώτη μορφή του κοινού πλαισίου κανόνων, διασφαλίζοντας τη νομική ασφάλεια και τη διαφάνεια για όλους τους συμμετέχοντες.
Η αντίστροφη μέτρηση για την κυκλοφορία
Το επόμενο μεγάλο βήμα αναμένεται τον Σεπτέμβριο του 2027 με την έναρξη μιας δωδεκάμηνης πιλοτικής άσκησης. Σε αυτό το στάδιο, επιλεγμένοι πάροχοι πληρωμών θα δοκιμάσουν την ετοιμότητα του συστήματος σε πραγματικό αλλά ελεγχόμενο περιβάλλον.
Εφόσον το νομοθετικό πλαίσιο υιοθετηθεί εγκαίρως από τα ευρωπαϊκά όργανα, η τελική απόφαση για την έκδοση θα ληφθεί από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ, ανοίγοντας τον δρόμο για να φτάσει το ψηφιακό ευρώ στα ψηφιακά πορτοφόλια των πολιτών από το 2029, λειτουργώντας συμπληρωματικά και ενισχυτικά προς τα μετρητά.
Τα πλεονεκτήματα από την δημιουργία του ψηφιακού ευρώ, όπως τα καταγράφει η Τράπεζα της Ελλάδος, είναι τα ακόλουθα:
-Το ψηφιακό ευρώ, αναμένεται να αποτελέσει ένα σύγχρονο μέσο πληρωμής, σχεδιασμένο να καλύπτει τις ανάγκες όλων των Ευρωπαίων πολιτών στην ψηφιακή εποχή.
– Θα είναι προσβάσιμο σε όλους τους πολίτες της ζώνης του ευρώ, οι οποίοι θα μπορούν να το αποκτούν και να το χρησιμοποιούν με ίσους όρους.
– Θα γίνεται καθολικά αποδεκτό για πληρωμές σε ολόκληρη τη ζώνη του ευρώ και υπό προϋποθέσεις και σε άλλες χώρες, εντός ή εκτός της ΕΕ.
– Θα αξιοποιεί στον μέγιστο δυνατό βαθμό υφιστάμενες υποδομές και τεχνικά πρότυπα για την αποδοχή και τον διακανονισμό του, ελαχιστοποιώντας το κόστος προσαρμογής της αγοράς.
-Θα ενισχύσει τον ανταγωνισμό στο ευρωπαϊκό τοπίο πληρωμών, μειώνοντας ταυτόχρονα την εξάρτηση από μη ευρωπαϊκούς παρόχους.
– Θα εισαγάγει νέες δυνατότητες χρήσης, όπως οι εκτός σύνδεσης (offline) πληρωμές.
– Θα ωθήσει τις τράπεζες και τους λοιπούς παρόχους υπηρεσιών πληρωμών να αναπτύξουν νέα προϊόντα σε συνδυασμό με το ψηφιακό ευρώ.
– Θα λειτουργεί με τα πλέον απαιτητικά πρότυπα ασφάλειας και εντός αυστηρού πλαισίου προστασίας των προσωπικών δεδομένων των χρηστών.
“ Το ψηφιακό ευρώ έχει ιδιαίτερη σημασία για το μέλλον της Ευρώπης, καθώς ενισχύει τη νομισματική κυριαρχία στη ζώνη του ευρώ και την ανθεκτικότητα του ευρωπαϊκού χώρου πληρωμών. Προσφέρει μια αξιόπιστη δημόσια εναλλακτική λύση σε χρήμα κεντρικής τράπεζας έναντι των διαθέσιμων ιδιωτικών μέσων πληρωμών και στηρίζει την καινοτομία. Παράλληλα, συμβάλλει στη χρηματοοικονομική ένταξη, παρέχοντας τη δυνατότητα σε όλους τους πολίτες να συμμετέχουν στην ψηφιακή οικονομία” καταλήγει η Τράπεζα της Ελλάδος στην παρουσίασή της για το ψηφιακό ευρώ.
