Aπό το πρώην ξενοδοχείο Esperia στην οδό Σταδίου, που θα περιλαμβάνει πράσινο φίλτρο με κατακόρυφα φυτά στην πρόσοψη, μέχρι το πολύ φιλόδοξο project Importex, το μεγαλύτερο καινούργιο πράσινο κτηριακό συγκρότημα γραφείων που βρίσκεται αυτήν την περίοδο σε εξέλιξη στη Λεωφόρο Συγγρού, οι πράσινες κατασκευές κερδίζουν έδαφος και στην Ελλάδα, με τους μεγαλύτερους «παίκτες» του εγχώριου real estate να έχουν ήδη τοποθετηθεί στη νέα πραγματικότητα και να αυξάνουν μάλιστα το «αποτύπωμά» τους στην αγορά.

Mάλιστα δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι σημαντικό μέρος των νέων επενδύσεων που δρομολογούνται στην αγορά προορίζεται για τη μετατροπή παλιότερων ακινήτων σε όλες τις κατηγορίες –είτε πρόκειται για γραφεία είτε για ξενοδοχεία κ.ά.–, με προϋπολογισμούς δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ, ενώ ακριβώς προς αυτήν την κατεύθυνση κινούνται και οι συστάσεις της Επιτροπής Πισσαρίδη, με το σκεπτικό ότι αυτού του είδους τα έργα είναι απαραίτητα για την επόμενη μέρα μετά την πανδημική κρίση.

Εξ ου και η ανάγκη να επιταχυνθεί «η υλοποίηση δημόσιων επενδύσεων και η παροχή κινήτρων για ιδιωτικές δαπάνες για ενεργειακή αναβάθμιση κατοικιών και επαγγελματικών κτηρίων, με σκοπό τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας, του περιβαλλοντικού αποτυπώματος, και την αύξηση της αξίας των ακινήτων».

Στο ίδιο μήκος κύματος για τον ρόλο που μπορούν να παίξουν οι πράσινες επενδύσεις στη μετά Covid-19 περίοδο είναι και οι προβλέψεις από την Τράπεζα της Ελλάδος για το μέλλον της αγοράς επαγγελματικών ακινήτων στη χώρα μας, και δη την «επόμενη μέρα» της πανδημίας: Οι αναλυτές της ΤτΕ αναφέρουν ότι τα καινούργια ακίνητα, όπως και αυτά που έχουν πράσινα χαρακτηριστικά, είναι αυτά που συγκεντρώνουν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον όσον αφορά τη ζήτηση από τους χρήστες.

Το πράσινο Ελληνικό

Από τα πλέον εμβληματικά projects δεν μπορεί φυσικά να αποτελεί εξαίρεση η mega επένδυση του Ελληνικού από τη Lamda Development, η οποία, από τη στιγμή που θα ξεκινήσει (καλώς εχόντων των πραγμάτων εντός του 2021), θα αποτελέσει και το μεγάλο ορόσημο για τη δημιουργία, σταδιακά, μιας πράσινης, αλλά και «έξυπνης», πόλης μέσα στην πόλη, με χαμηλότερο ενεργειακό αποτύπωμα και σύγχρονες τεχνολογίες, ώστε να επιτυγχάνονται και οι περιβαλλοντικοί στόχοι του έργου.

Πέραν του Μητροπολιτικού Πάρκου, συνολικής έκτασης 2.000.000 τ.μ., της δημιουργίας επιπλέον 600.000 τ.μ. κοινόχρηστων χώρων πρασίνου και δραστηριοτήτων, προσβάσιμων στο κοινό, καθώς και της βελτίωσης και ανανέωσης του παραλιακού μετώπου, που αποτελούν, σύμφωνα με την εταιρεία, τους κυρίαρχους πυλώνες σχεδιασμού του έργου, κεντρικό ρόλο στην όλη επένδυση έχει η υιοθέτηση των πλέον σύγχρονων μοντέλων κατασκευής σε όλα τα κτήρια, τα εμπορικά κέντρα, τις κατοικίες, τα γραφεία κ.τ.λ., που πρόκειται να υλοποιηθούν ήδη από την πρώτη πενταετία ανάπτυξης του project.

Σύμφωνα με το επενδυτικό σχέδιο, «το έργο θα αποτελέσει μοντέλο αστικής ανάπλασης με κτήρια χαμηλού συντελεστή δόμησης κάτω του 0,5 και χαμηλότερο συντελεστή κάλυψης, κάτω του 30%, με ένα αστικό σχέδιο σημαντικά πιο ήπιο με το τι ισχύει στους γειτονικούς δήμους, αλλά και σε όλη την Αττική, υιοθετώντας τις καλύτερες πρακτικές παγκοσμίως. Βασική προϋπόθεση του έργου είναι η διαφύλαξη του περιβάλλοντος, του τοπίου και του κλίματος, με σύγχρονες υποδομές σε όλα τα επίπεδα, έργα διαχείρισης βρόχινου νερού και υπόγειων υδάτων κ.ά.», όπως αναφέρει η εταιρεία.

Αύξηση της αξίας των ακινήτων

 Η νέα τάση πάντως των πράσινων κτηρίων έχει ήδη αρχίσει και αναμένεται να κυριαρχήσει και προσεχώς στη χώρα μας, με την πανδημία να λειτουργεί και εδώ ως επιταχυντής.

Χαρακτηριστικά είναι τα στοιχεία που επεξεργάστηκε η γνωστή εταιρεία συμβούλων ακινήτων Arbitrage Real Estate, σε συνεργασία με την DCarbon, εταιρεία συμβούλων στον τομέα των υπηρεσιών για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την αειφορία, από τα οποία προκύπτει ότι αυτήν τη στιγμή στην Αθήνα, ειδικά για τον τομέα των γραφείων, περισσότερα από 375.500 τ.μ. ποιοτικών γραφειακών χώρων βρίσκονται αυτήν την περίοδο υπό κατασκευή ή έχουν πρόσφατα εισέλθει στην αγορά, ενώ όλα τα νέα, υψηλών προδιαγραφών, κτήρια γραφείων αναμένεται να λάβουν πράσινες πιστοποιήσεις.

Ενδεικτικά, όπως προκύπτει από τα νούμερα διεθνών οργανισμών, όπως αυτά έχουν προκύψει από τις διεθνείς έρευνες, τα πράσινα πιστοποιημένα κτήρια επιτυγχάνουν 10% πιο υψηλά ενοίκια από τα συμβατικά κτήρια, ενώ η εξοικονόμηση ενέργειας και νερού (επίσης σε σύγκριση με τα κοινά κτήρια) υπολογίζεται στο 30-40%, με ό,τι αυτό συνεπάγεται ως προς την εξοικονόμηση σε λειτουργικά και λοιπά έξοδα για τους ιδιοκτήτες και τους χρήστες.

Σημαντικά είναι και τα οφέλη όσον αφορά και τις επιδόσεις των υπαλλήλων, με μια εκτίμηση για ενίσχυση από 2% έως 10% όσον αφορά την αύξηση της παραγωγικότητας, ενώ και η μείωση της απουσίας από την εργασία υπολογίζεται κοντά στο 35%.

Η πανδημία έχει επιταχύνει τις εξελίξεις στο μέτωπο των ίδιων των εταιρειών, με τους μεγάλους ομίλους να δείχνουν, πλέον, σαφώς μεγαλύτερο ενδιαφέρον διεθνώς για την άνεση των εργαζομένων τους εν ώρα εργασίας.

Ειδικά όσον αφορά τη χώρα μας, συνολικά, χαρακτηρίζεται από παλαιωμένο κτηριακό απόθεμα, αφού οι κατασκευές νέων κτηρίων έχουν μείνει πίσω και γενικά είναι περιορισμένα τα νέα κτήρια που προστέθηκαν τα τελευταία χρόνια στην αγορά, λόγω της οικονομικής κρίσης και της κατάρρευσης του εγχώριου real estate τα προηγούμενα χρόνια.

Σε όλη την Αθήνα και τον Πειραιά, το συνολικό απόθεμα γραφειακών χώρων υπολογίζεται σε επίπεδα άνω του 1 εκατομμυρίου τετραγωνικών μέτρων (1.075.000 τ.μ.), με το ήμισυ και πλέον να μοιράζεται στον βόρειο (325.000 τ.μ.) και τον κεντρικό τομέα της Αθήνας, με πάνω από 300.000 τ.μ. Μεσοσταθμικά, οι κενοί χώροι σε γραφειακούς χώρους στην Αθήνα, α’ και β’ κατηγορίας, σύμφωνα με τα στοιχεία της Arbitrage RE, υπολογίζονται κοντά στο 20%.

Ωστόσο, πλέον, όλα τα νέα κτήρια πληρούν υψηλές προδιαγραφές βιωσιμότητας και η τάση των πράσινων κτηρίων, η οποία εμφανίστηκε τα τελευταία 5-6 χρόνια, αναμένεται να συνεχιστεί και στη μετά Covid-19 περίοδο και μάλιστα με αυξανόμενο ρυθμό.

Ακόμη και στη μετά Covid-19 περίοδο, και παρά την τηλεργασία, που θα διατηρηθεί ως έναν βαθμό από πολλές εταιρείες, η ζήτηση αναμένεται να διατηρηθεί για γραφεία που βρίσκονται σε στρατηγικές τοποθεσίες. Μάλιστα, μεσοπρόθεσμα, εκτιμάται «ότι θα αυξηθεί η ζήτηση για υψηλών προδιαγραφών, ποιοτικά ακίνητα, λόγω της έλλειψης ποιοτικού αποθέματος, και επιπλέον αναμένονται εμπορικές αναβαθμίσεις, ανακατασκευές ή και νέες αναπτύξεις, λόγω του μικρού αριθμού διαθέσιμων σύγχρονων κτηρίων».

Στο ερώτημα ποιες κατηγορίες ακινήτων θα υποστούν τις μεγαλύτερες επιπτώσεις από την πανδημία, οι επιτελείς της Arbitrage επισημαίνουν ότι θα υπάρξουν, και ήδη υπάρχουν, προσαρμογές στις χρήσεις χώρων μετά την πανδημία. Για παράδειγμα, στον τομέα των γραφείων, οι συμβατικοί, πιο παλιοί χώροι, πυκνής προσέλευσης, έχουν αυτήν τη στιγμή υψηλότερο εμπορικό ρίσκο για τους επενδυτές και θα χρειαστούν προσαρμογή στα νέα δεδομένα, ενώ πολύ χαμηλό είναι το ρίσκο για πράσινα και πιο μοντέρνα γραφεία, κατ’ επιταγή άλλωστε και της στρατηγικής που ακολουθούν οι μεγάλοι όμιλοι του εξωτερικού, που θέτουν σε πρώτο πλάνο, πλέον, την αειφορία και την υγεία των εργαζομένων τους.

«Γενικά, τα ποιοτικά γραφεία υψηλών προδιαγραφών, που είναι ευρύχωρα, πληρούν προδιαγραφές ευεξίας και φέρουν πράσινα χαρακτηριστικά (κατά προτίμηση με σχετικές πιστοποιήσεις), αλλά και προηγμένες τεχνολογικές υποδομές για τηλεπικοινωνίες, έχουν περισσότερες πιθανότητες να αποβούν ανθεκτικότερα. Στην ανάπτυξη νέων και σύγχρονων χώρων γραφείων, ο σχεδιασμός πλέον πρέπει να προβλέπει ευέλικτους χώρους εργασίας και ποιοτικά χαρακτηριστικά που προάγουν την ποιότητα ζωής και την ευεξία, κάτι που ζητούν και οι μεγάλοι χρήστες-εταιρείες. Λόγω του παλαιωμένου αποθέματος, θα χρειαστούν και αναμένονται επίσης ανακαινίσεις και αναβαθμίσεις στα υπάρχοντα κτήρια». 

Τα projects στο κέντρο της Αθήνας

Ακριβώς σε αυτό το πλαίσιο δρομολογούνται νέες επενδύσεις από τους μεγάλους «παίκτες» της αγοράς με πράσινα χαρακτηριστικά, ακόμη και στην «καρδιά» της Αθήνας, με μετασκευές παλαιότερων κτηρίων των δεκαετιών του ’50 και του ’60.

Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι το πρώτο πράσινο κτήριο γραφείων 4.000 τ.μ. στο ιστορικό κέντρο, με τη μετασκευή του παλιού κτηρίου απέναντι από το Μέγαρο της Παλαιάς Βουλής στην οδό Σταδίου, μια επένδυση που έχει δρομολογήσει ο όμιλος της Εurobank. Πρόκειται για το αυτοτελές κτήριο που είχε αποκτήσει με τίμημα 10 εκατ. ευρώ εν έτει 2018 η τότε Grivalia Properties ΑΕΕΑΠ (σ.σ. συγχωνεύθηκε στη συνέχεια με την Eurobank) στη συμβολή των οδών Ομήρου 2 και Σταδίου, συνολικής επιφάνειας περίπου 4.500 τ.μ., το οποίο «θα ανακατασκευαστεί πλήρως και θα αναβαθμιστεί ενεργειακά, ώστε να αποτελέσει ένα σύγχρονο κτήριο υψηλών προδιαγραφών, σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα βιωσιμότητας».

Επίσης, στην οδό Σταδίου, ένα από τα πιο γνωστά κτήρια του κέντρου της Αθήνας περνά από την εγκατάλειψη της τελευταίας δεκαετίας στην αξιοποίηση, και μάλιστα με πράσινα χαρακτηριστικά, με στόχο να δώσει το στίγμα στην «καρδιά» της πόλης για την «επόμενη μέρα» του τουρισμού της Αθήνας, ο οποίος έχει πληγεί κατάφωρα λόγω της πανδημίας.

Ο λόγος για το πρώην Esperia, στον αριθμό 22 της οδού Σταδίου, το οποίο έχει περάσει, στο πλαίσιο του διαγωνισμού του ΕΦΚΑ, με μακροχρόνια παραχώρηση στον ισραηλινό όμιλο Fattal, για τη μετατροπή του σε πεντάστερη μονάδα, με ένα ελάχιστο κόστος της τάξεως των 10 εκατ. ευρώ. Η μελέτη που έχει εκπονήσει η Tsolakis Architects βασίζεται στην παραδοχή ότι η περιοχή αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους άξονες του ιστορικού κέντρου, «με κτήρια ιδιαίτερου κάλλους και αρχιτεκτονικής, και είναι πολύ σημαντικό να μην αλλοιωθεί αυτός ο χαρακτήρας, αλλά η νέα όψη του κτηρίου να ενταχθεί αρμονικά στον πολεοδομικό ιστό», όπως επισημαίνεται χαρακτηριστικά.

Με βάση τώρα το πλάνο των Ισραηλινών της Fattal, το νέο Esperia πιθανότατα θα φέρει τo brand ΝΥΧ του ομίλου, το οποίο έχει παρουσία τόσο στο Ισραήλ όσο και στην Ευρώπη, σε πόλεις όπως το Μιλάνο, η Μαδρίτη, η Πράγα, το Μόναχο κ.ά., ενώ επεκτείνεται και σε άλλες ευρωπαϊκές μεγαλουπόλεις, όπως το Αμβούργο, η Βαρσοβία, το Λονδίνο, η Λευκωσία.

Για το πρώην Esperia, στην πρότασή της η Tsolakis Architects επιδιώκει να αποκαταστήσει την ενοποίηση της όψης και την πρόθεση που υπήρχε στα αρχικά σχέδια του κτηρίου. Σημειωτέον ότι το ξενοδοχείο λειτούργησε για πρώτη φορά τη δεκαετία του ’60, εν έτει 1963, στη θέση ενός από τους πρώτους κινηματογράφους της Αθήνας ονόματι «Έσπερος», μέχρι το 2010 που έκλεισε, λόγω του ακριβού –όπως είχε κριθεί τότε από τον μισθωτή– ενοικίου, δεδομένων και των χαμηλών πληροτήτων εκείνη την περίοδο στα ξενοδοχεία της ελληνικής πρωτεύουσας. «Χρησιμοποιώντας τα στοιχεία της υφιστάμενης όψης, δηλαδή τον κάναβο των εξωστών και την ενοποίηση των δωμάτων μέσω οριζόντιων στοιχείων, προτείνεται η δημιουργία ενός “φίλτρου”, το οποίο αναδεικνύει τα ιδιαίτερα αρχιτεκτονικά στοιχεία του κτηρίου. Τα κατακόρυφα στοιχεία έχουν την εξής ιδιαιτερότητα: στους χαμηλούς ορόφους είναι πιο πυκνά, ώστε να προστατεύουν τον επισκέπτη από την όχληση της πόλης και του πολυσύχναστου δρόμου, ενώ όσο ανεβαίνουμε προς τα ψηλότερα επίπεδα, αυτά γίνονται όλο και πιο αραιά, επιτρέποντας την απρόσκοπτη θέα προς την πόλη. Ένα ακόμα στοιχείο το οποίο προστίθεται στο σύστημα της όψης είναι η χρησιμοποίηση ενός “πράσινου φίλτρου”. Η ένταξη, δηλαδή, ενός συστήματος πρασίνου με κατακόρυφα φυτά, τα οποία εναλλάσσονται με τα κατακόρυφα στοιχεία της πρόσοψης».

Ένα ακόμη μικρότερο, αλλά σημαντικό, ολοκαίνουργιο project στην «καρδιά» του ιστορικού κέντρου της Αθήνας είναι και αυτό για το Γιαβάσειο, την αξιοποίηση του οποίου έχει αναλάβει η θυγατρική του ολλανδικού ομίλου ΤΕΝ Βrinke, μετά τον διαγωνισμό μακροχρόνιας παραχώρησης από τον ιδιοκτήτη, τον δήμο Αγίας Παρασκευής. Το ακίνητο βρίσκεται στην πιο τουριστική περιοχή της Αθήνας, επί της οδού Ερμού 76 και Αγίας Ειρήνης, στο εμπορικό τρίγωνο, και η μετασκευή του για τη δημιουργία εμπορικών χώρων μαζί με ενοικιαζόμενα διαμερίσματα θα αποτελεί μια χαρακτηριστική περίπτωση για το πώς ένα παλιό διατηρητέο μπορεί να αποκτήσει σύγχρονο χαρακτήρα σε μία από τις πιο ιστορικές περιοχές της πόλης.

Σημειωτέον ότι η θυγατρική της TEN Brinke «τρέχει» αυτήν την περίοδο ουκ ολίγες νέες αναπτύξεις (εντός κι εκτός Αθηνών), μεταξύ των οποίων και το πρώτο της πράσινο εμπορικό πάρκο στην οδό Πειραιώς, σε μια επένδυση ύψους 25 εκατ. ευρώ, με στόχο να ολοκληρωθεί εντός του έτους, το τελευταίο τρίμηνο του 2021, ενώ έχει δρομολογήσει ακόμη τρία εμπορικά πάρκα σε Αθήνα, Πάτρα, αλλά και στο Ηράκλειο της Κρήτης, στο διάστημα της διετίας 2021-2022.

Επιπλέον, η εταιρεία ολοκληρώνει, εν μέσω πανδημίας, το νέο, υπερσύγχρονο κτήριο γραφείων επί της Λεωφόρου Αλεξάνδρας: Το κτήριο, το οποίο κατασκευάζεται με τους πλέον σύγχρονους όρους και πράσινες πιστοποιήσεις Gold Leed, θα έχει συνολικό εμβαδόν 9.424 τ.μ. και είναι ουσιαστικά το μοναδικό με αυτού του είδους τα περιβαλλοντικά κριτήρια σε μια περιοχή με πολύ παλιό κτηριακό απόθεμα.

O Πύργος Πειραιά και άλλα μεγάλα projects

Εν τω μεταξύ, στον Πειραιά, ένα από τα πλέον ενδιαφέροντα projects είναι αυτό για την ανάπλαση του Πύργου, ενός από τα τοπόσημα του λιμανιού, για το οποίο η έναρξη των εργασιών κατασκευής τοποθετείται ακόμη και εντός του 2021.

Το έργο, με απολύτως πράσινα χαρακτηριστικά, έχουν αναλάβει, κατόπιν του διαγωνισμού μακροχρόνιας παραχώρησης από τον δήμο, από κοινού οι Dimand, Prodea Investments ΑΕΕΑΠ και Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης-EBRD, για μια ανάπτυξη μικτής χρήσης γραφείων και εμπορίου, που αντιστοιχεί σε επένδυση ύψους περί τα 55 εκατ. ευρώ, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2023.

Ο Πύργος Πειραιά, γνωστός και ως «κοιμώμενος γίγαντας», αφού παραμένει κουφάρι από τη δεκαετία του ’70, είναι το μεγαλύτερο περιουσιακό στοιχείο του δήμου που θα αξιοποιηθεί με μακροχρόνια παραχώρηση και θα περιλαμβάνει μικτές χρήσεις γραφείων, καταστημάτων, εστίασης σε 42.000 τ.μ.

Από την πλευρά της, η EBRD έχει δηλώσει τη βούλησή της να χρηματοδοτήσει έργα με πράσινο χαρακτήρα στο real estate στη χώρα μας για την περίοδο έως το 2024, έχοντας μάλιστα πάρει «θέση μάχης» και για το Ελληνικό.

Στο μέτωπο της μεγαλύτερης εγχώριας επενδυτικής ακινήτων, αυτό της Prodea Ιnvestments ΑΕΕΑΠ, η διοίκηση του κ. Αριστοτέλη Καρυτινού έχει δηλώσει ότι ένας από τους βασικούς άξονες ανάπτυξής της για τα επόμενα χρόνια είναι το κομμάτι των πράσινων αναπτύξεων, με τη μετατροπή σημαντικού τμήματος του υφιστάμενου χαρτοφυλακίου της σε πράσινο, πέραν, φυσικά, των νέων αναπτύξεων με τα καινούργια κτήρια γραφείων που θα λάβουν και τις σχετικές ενεργειακές πιστοποποιήσεις.

Έτσι, η εταιρεία έχει αυτήν τη στιγμή τα νέα projects για υπερσύγχρονα γραφεία σε αμιγώς δικά της έργα, αλλά και κοινοπρακτικά (joint ventures) με την Dimand και την ΕΒRD σε όλη την Αθήνα: Μεταξύ αυτών είναι και το κτήριο στην οδό Φραγκοκλησιάς στο Μαρούσι, όπου είναι τώρα υπό κατασκευή μια επένδυση που θα ξεπεράσει τα 14 εκατ. ευρώ συνολικά για ένα υπερσύγχρονο και αειφόρο πενταώροφο κτήριο γραφείων με ανωδομή 7.000 τ.μ., υπόγειους-βοηθητικούς χώρους επίσης 7.000 τ.μ., με περίπου 200 θέσεις στάθμευσης.

Στη Λεωφόρο Συγγρού, στον αριθμό 44, πέραν της μετατροπής του υφιστάμενου κτηρίου γραφείων σε πράσινο, το πλέον εμβληματικό είναι αυτό για το mega project Importex, που «τρέχει» η Dimand, και θα στεγάσει την Generali. To έργο περιλαμβάνει συνολικά 17.000 τ.μ. (συνολικά 30.000 τ.μ. μαζί με τους υπόγειους χώρους) και από αυτά τα 8.000 τ.μ. θα παραδοθούν στην Generali στο τέλος του 2021, μετά και τη συμφωνία αγοράς από τον γνωστό ασφαλιστικό όμιλο. Το σύνολο του συγκροτήματος προβλέπεται να παραδοθεί εντός του 2022, με μια συνολική αξία του project κοντά στα 70 εκατ. ευρώ.

Aπό την πλευρά της, η Dimand «έτρεξε», ως γνωστόν, το μεγάλο project για την ανάπλαση των πρώην κτηρίων της «Παπαστράτος» στον Πειραιά για τη στέγαση της Teleperformance σε 45.000 τ.μ., η οποία έχει στη χώρα μας συνολικά στα κέντρα 9.500 εργαζομένους, 110 διαφορετικών εθνικοτήτων, με ένα πλαίσιο υπηρεσιών που έχει αναλάβει να καλύψει πανευρωπαϊκά για μεγάλες πολυεθνικές (Microsoft, Apple, Facebook, Netflix, Volkswagen, Pandora, Netflix).

Ειδικά στον Πειραιά, είναι από τους βασικούς μισθωτές στο μεγάλο project του Αγίου Διονυσίου για την αναβίωση και επανάχρηση των πρώην εγκαταστάσεων της καπνοβιομηχανίας, με τη μετατροπή τους σε πράσινους γραφειακούς χώρους 85.000 τ.μ. (από την Dimand σε συνεργασία με την EBRD και την Eurobank μέσω της Grivalia), ένα project που έχει ήδη αλλάξει και αναμένεται να αλλάξει περαιτέρω την ευρύτερη περιοχή.

Στα επίσης γνωστά και πολυσυζητημένα ακίνητα είναι το νέο γραφειακό συγκρότημα στο πρώην ακίνητο της εφημερίδας Ελευθεροτυπία στον Νέο Κόσμο, που μετατρέπεται σε πράσινο από την Dimand από κοινού με τον όμιλο Eurobank και θα στεγάσει τη γνωστή εταιρεία call centers Webhelp. Το κτήριο, συνολικής επιφάνειας 15.000 τ.μ., παραδίδεται την άνοιξη, δίνοντας ένα ακόμη στίγμα της νέας εποχής.

Αντίστοιχη πολύ γνωστή περίπτωση είναι και αυτή για το πρώην ακίνητο του Δημοσιογραφικού Οργανισμού Λαμπράκη στη Μιχαλακοπούλου, το οποίο επίσης μετατρέπεται σε πράσινο κτήριο από τον νέο του ιδιοκτήτη, την εισηγμένη Trastor ΑΕΕΑΠ, μία ακόμη επενδυτική ακινήτων που «ποντάρει» στην ενεργειακή αναβάθμιση σε υφιστάμενα κτήρια του χαρτοφυλακίου της.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και το πλάνο της Dromeus Capital, του επενδυτικού ομίλου που έκανε το ντεμπούτο του στην ελληνική αγορά το 2018 και έκτοτε έχει εντάξει ουκ ολίγα κτήρια γραφείων δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ στο χαρτοφυλάκιό του (π.χ. ακίνητα πρώην ιδιοκτησίας Βωβού) σε όλη την Αθήνα, μεγάλο μέρος των οποίων σκοπεύει να αναβαθμίσει ενεργειακά.

Την ίδια στιγμή, έχοντας ήδη δώσει δείγματα γραφής με το πολυβραβευμένο κτήριο The Orbit, επί της Λεωφόρου Κηφισίας στους Αμπελοκήπους, αλλά και το Τhe Butterfly στο Χαλάνδρι, ο όμιλος Στασινόπουλου, μέσω της Noval Property, παραμένει επίσης δυνατά στο «παιχνίδι» των πράσινων γραφειακών χώρων, συνεχίζοντας τις επενδύσεις, δεδομένης και της εμπειρίας της.

Κινητικότητα από εγχώριους και ξένους «παίκτες» παρατηρείται ήδη από πέρσι και στη Θεσσαλονίκη, με απτό το παράδειγμα της φαρμακοβιομηχανίας Pfizer, η οποία θα στεγάσει στη συμπρωτεύουσα το ψηφιακό κέντρο τεχνολογίας και καινοτομίας (digital hub), ανεβάζοντας τον πήχη και δημιουργώντας την ανάγκη να ακολουθήσουν κι άλλα κτηριακά έργα γραφείων υψηλών προδιαγραφών, που τόσο έχει ανάγκη η πόλη.

……………………………………..

Περιοδικό ΧΡΗΜΑ, τευχ. Ιαν-Φεβ 2021

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here